Yozgat
Müzesi, bugün Bozok Üniversitesi Rektörlük Binası olarak kullanılan tarihi
Cumhuriyet Mektebinin bahçesinde bulunan tek katlı binada 13 Nisan 1977
tarihinde, kendisi de Yozgatlı olan Nevşehir Müzesi Asistanı Arslan TORUN’un
Yozgat’a atanmasıyla Müze Memurluğu olarak çalışmalarına başlamış ve Müze
Müdürlüğünün çekirdeği oluşturulmuştur.
Küçük bir bina olan bu
yapıda öncelikle vatandaşlardan hibe, satın alma, araziden toplama ve Ankara
Etnoğrafya Müzesinden devren alınan eserlerle ilk koleksiyonlar oluşturulmaya
başlanmıştır. Aynı zamanda eserlerin teşhirine uygun bir Müze binası arayışına
girilmiş, 1979 yılında Kültür Bakanlığı tarafından kamulaştırılan tescilli
Nizamoğlu Konağı binası Müze olarak açılması için tahsis edilmiştir. Konağın
hayli yıpranmış olması sebebiyle 1980 yılında onarım çalışmaları başlatılmış,
1984 yılı sonunda onarım ve teşhir tanzim çalışmaları tamamlanarak 1985 yılında
Müze olarak hizmet vermeye başlamıştır. Bu arada Müze binasının idari hizmetlere
uygun olmaması da düşünülerek hemen Nizamoğlu Konağının bitişiğinde bulunan iki
katlı ahşap bina alt katı idare, üst katı lojman olarak kullanılmak üzere 1983
yılı sonunda kamulaştırılmış ve Müze binasıyla birlikte hizmete girmiştir.
Müzenin kurularak ziyarete açılmasında Arslan TORUN’un çok büyük emek ve çabası
bulunmaktadır. 1985 yılında hizmete girdikten sonra yeni gelen uzman personel
ile kurtarma kazıları ve arazi çalışmalarıyla Müze eser bakımından
zenginleştirilmiştir. Nizamoğlu Konağı esas itibarıyla bir Etnoğrafya Müzesi
olarak açılmıştır.
1980-81 yıllarında
kamulaştırması yapılan Karslıoğlu Konağı da o yıllarda Arkeoloji Müzesi olarak
düşünülmüş ve buna göre restorasyon, teşhir tanzim çalışmaları yapılmış, ancak
hiçbir zaman bir arkeoloji müzesi olarak açılamamıştır. Bunun sebebi ise uzman
personel ve yardımcı hizmetler sınıfı personel istihdamı sağlanamaması,
Karslıoğlu Konağının aslında konum ve koruma durumu açısından arkeoloji müzesine
uygun olmaması ve bu sebeplerle muhtemelen biraz da ihmalkâr davranmak olarak
açıklanabilir. 2001 yılında konağın İl Müdürlüğüne devredilmesi, daha sonra Özel
İdareye tahsisinin sağlanması ile arkeoloji müzesine dönüştürülmesinden tamamen
vazgeçilmiştir. Yozgat’ta bir arkeoloji müzesi yapılması için 2005 yılında
yaklaşık 4400 metrekare büyüklüğünde bir arsa tahsisi sağlanmışsa da henüz bir
çalışma gerçekleşmemiştir.
1985 yılından 2008 yılına
kadar Yozgat Müzesi etnoğrafik teşhir özelliklerini korumuş, son yapılan
düzenlemelerle ilin arkeolojik potansiyelini yansıtan üç salon ziyaretçilerin
beğenisine açılmıştır. Uzman personel yetersizlikleri sebebiyle zaman zaman
Müzecilik anlamında verimli çalışmalar yapılamamış, ancak son birkaç yılda
yapılan atamalarla uzman kadrosu güçlenmiş ve daha kaliteli bir müzeciliğe
ulaşma amacına yönelik çalışmalar gerçekleştirilmeye başlanmıştır.