Yozgat'ın Sorgun ilçesi Şahmuratlı köyünde
bulunan Kerkenes dağı antik kentinde ilk yüzey araştırması çalışmaları 1993
yılında başlamış 1998-2000 yıllarında müze ile katılımlı araştırma şekline
dönüşmüş ve 2001 yılından bugüne kadar da İngiliz uyruklu Dr.Geoffrey Summers
başkanlığında kazı ve araştırmalar devam etmektedir. Şehrin demir çağında M.Ö.600
yıllarında Medler tarafından kurulduğu tahmin edilmekte ise de 2003 kazı
sezonunda Frigce yazıtlar bulunması kentin bir Frig yerleşimi olabileceğini de
göstermektedir. Kentin yaklaşık 7 km olan sur duvarları 2,5 kilometrekarelik bir
yerleşim alanı oluşturmaktadır.
Antik
kaynaklarda Pteria olarak kaydedilen kentin burası olduğu sanılmaktadır. M.Ö.
547 yılında Persler tarafından kent zaptedilmiş halkı esir alınarak kent
yakılmış ve surları yıkılmıştır.Yerleşim alanı kamu yapıları ve sivil yapı
adaları ile gelişmiş bir su toplama ve kullanma sistemi içermektedir. Kazı ekibi
Jeomanyetik yüzey araştırması,direnç yöntemi ile yüzey araştırması coğrafi
bilgilendirme sistemi(GPS) çalışmalarının bir kısmını tamamlamış,bir kısmı da
devam etmektedir. Kazı çalışmaları sırasında bulunan bir mobilyaya ait fildişi
süsleme parçası şu an Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesinde sergilenmektedir.
Antik kent yakılıp yağmalandığı için nitelikli kültür varlıklarına nadir olarak
rastlanmaktadır.
Tahminler ve elde edilen bazı verilere göre M.Ö.3-2. Yüzyıllara ait bazı Galat
mezarları da Bizans döneminde soyulmuş ve değerli parçalar yağma edilmiştir.
Kentin önemli özelliklerinden biri de çabuk bozulabilen kumtaşı denilen bir
çeşit taşın mimari, heykeltıraşi ve yazıtlarda çok sık kullanılmış olmasıdır.
Sonuç olarak; Orta Anadolu’nun en büyük antik kentlerinden biri olan Kerkenes
Dağı Şehrindeki kazı ve araştırmalar bölgemizin tarihinin aydınlatılmasına
katkıda bulunmaya devam edecektir.
Kaynakça
G.Summers- F.Summers. Kerkenes Dağı ve Kazı Araştırmaları
Müze Arşivi